Space for Thai

นิศาชล คำลือ

ระเบิดจากฟากฟ้าร่อนลงสู่พื้นพสุธาในยูเครน ขี้เถ้าจากซากปรักหักพังปกคลุมในอากาศราวกับหมอกเหมยยามเช้า

Firefighters work on a fire on a building after bombings on the eastern Ukraine town of Chuguiv on February 24, 2022, as Russian armed forces are trying to invade Ukraine from several directions, using rocket systems and helicopters to attack Ukrainian position in the south, the border guard service said. – Russia’s ground forces today crossed into Ukraine from several directions, Ukraine’s border guard service said, hours after President Vladimir Putin announced the launch of a major offensive. Russian tanks and other heavy equipment crossed the frontier in several northern regions, as well as from the Kremlin-annexed peninsula of Crimea in the south, the agency said. (Photo by Aris Messinis / AFP)

เสียงกรีดร้องระงมไปทั่วเมือง แม้เหตุการณ์อันเลวร้ายนี้จะเกิดขึ้นห่างจากเราราว ๆ 72,000 กิโลเมตร แต่จะมีผลกระทบถึงคนไทยและคนจากทั่วโลกในหลาย ๆ ด้านแน่นอน ในฐานะมนุษย์ สงครามนี้ยังไกลตัวเราอยู่ไหม

ภายหลังจากการเข้ารุกรานยูเครนของรัสเซีย หลาย ๆ ประเทศเริ่มออกมาแสดงจุดยืนของตน บ้างก็ต่อต้าน บ้างก็สนับสนุน โดยประเทศที่ต่อต้านเริ่มมีมติในการคว่ำบาตรรัสเซีย ไม่ว่าจะเป็นการคว่ำบาตรจากสหรัฐอเมริกา การคว่ำบาตรจากสหภาพยุโรป เกิดเป็นคำถามในหมู่ผู้คนว่า “แล้วความร่วมมือของนานาชาติในการสำรวจอวกาศจะยังเหมือนเดิมไหม” ความขัดแย้งยิ่งรุนแรงไปอีกเมื่อดิมิทรี โรโกซิน (Dmitry Rogozin) ผู้อำนวยการองค์การอวกาศรอสคอสมอสของรัสเซีย ได้ออกมาทวีตข้อความ โดยมีใจความส่วนหนึ่งว่า

“สหรัฐฯ พร้อมที่จะแบกรับความเสี่ยงหากสถานีอวกาศนานาชาติตกโดยไม่มีความช่วยเหลือจากรัสเซียไหม”

นาซาจึงได้ออกมารายงานกับสื่อว่า “ความร่วมมือระหว่างนานาชาติบนสถานีอวกาศนานาชาติ (ISS) ในตอนนี้ยังคงเป็นเหมือนเดิม” การรายงานของนาซาได้สร้างความสบายใจให้กับผู้คนไปบ้างว่าอย่างน้อยนี่ก็ยังไม่ใช่สงครามโลกที่ทุกฝ่ายหันหลังให้กันและยังมีฝ่ายที่เป็นน้ำคอยดับไฟ

แต่ไม่ทันไรรัสเซียก็ได้ประกาศหยุดการปล่อยจรวดโซยุซจากฐานปล่อยจรวดในเฟรนช์เกียนา และยังเรียกถอนบุคลากรทั้งหมดที่มีความเกี่ยวข้องออกจากเฟรนช์เกียนา ภายหลังจากการถูกสหภาพยุโรปคว่ำบาตร โดยสหภาพยุโรปได้ออกมาประกาศหลังจากนั้นว่า “นี่ไม่กระทบต่อการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน ผู้ใช้ดาวเทียมกาลิเลโอและโคเปอร์นิคัสจะยังใช้งานได้เช่นเดิม ในอนาคตสหภาพยุโรปจะมีการพัฒนาจรวดเป็นของตนเอง”

นอกจากนี้รัสเซียยังยุติการส่งดาวเทียมขึ้นสู่วงโคจรให้กับบริษัท OneWeb บริษัทดาวเทียมซึ่งมีรัฐบาลอังกฤษเป็นหุ้นส่วน โดยเรียกร้องให้รัฐบาลอังกฤษถอนตัวออกจากบริษัท OneWeb หากต้องการจะให้รัสเซียส่งดาวเทียมให้ต่อ แต่ OneWeb กลับหันไปซบอกบริษัทคู่แข่งอย่าง SpaceX เพื่อให้ช่วยนำส่งดาวเทียมให้แทนรัสเซีย ดูเหมือนกับว่าต่างฝ่ายต่างเริ่มหันหลังให้แก่กัน ราวกับว่าความพยายามในการลดความตึงเครียดระหว่างประเทศของหลาย ๆ ชาติตลอดระยะเวลาที่ผ่านมานับตั้งแต่สิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2 นั้นไร้ซึ่งหมายความว่าความสัมพันธ์ระหว่างประเทศของพวกเรากำลังเริ่มถดถอยลง

นอกจากนี้ หัวหน้าหน่วยงานอวกาศรัสเซียยังออกมาประกาศเตรียมยุติความร่วมมือกับนานาชาติบนสถานีอวกาศนานาชาติและยังมีรายงานเพิ่มเติมว่าในปี 2021 ที่ผ่านมาฝ่ายบริหารของประธานาธิบดีโจ ไบเดน (Joe Biden) ได้ประกาศแผนการที่จะขยายความร่วมมือของโครงการสถานีอวกาศนานาชาติไปจนถึงปี 2030 ซึ่งรัสเซียไม่ได้ร่วมลงนามในแผนการนี้

ไม่มีใครบอกได้ว่า ความขัดแย้งนี้จะจบลงที่ตรงไหน เศรษฐกิจโลกที่กำลังฟื้นตัวจากโควิดกำลังถูกพิษสงครามเล่นงาน เงินเฟ้อเพิ่มสูงขึ้น ราคาแก๊สและน้ำมันพุ่งกระฉูด ในขณะเดียวกันเศรษฐกิจประเทศไทยที่ยังไม่ทันได้ฟื้นตัวจากพิษโควิดกำลังถูกตอกย้ำให้แย่กว่าเดิมด้วยพิษสงคราม

แม้จะเคยมีคำกล่าวที่ว่า “แม่ม่าย เด็กกำพร้า พ่อแม่ที่ต้องสูญเสียลูก นี่คือสิ่งที่สงครามจะเหลือไว้ให้เรา” แต่ก็ดูเหมือนกับว่ามนุษย์ไม่เคยเรียนรู้จากประวัติศาสตร์จริง ๆ เลยสักครั้ง

“สงครามอวกาศ” มิได้ดูเป็นเรื่องราวเกินจริงเลยด้วยซ้ำสำหรับมนุษย์